
1. May mắn là do ta quyết định
Buổi tối hôm đó, sau khi đọc xong chương đầu của cuốn “Ông Bố Chân Dài” tôi và Bon đã cùng trò chuyện với nhau. Tôi hỏi con rằng theo con vì sao nhân vật Jerusha lại được trao cơ hội nhận được sự trợ cấp của Nhà bảo trợ để đi học đại học?
Bon nói rằng bởi vì ông ấy đã đọc được bài luận “Ngày thứ Tư buồn” của Jerusha.
Tôi lại hỏi tiếp, điều gì ở bài luận khiến cho nhà bảo trợ ấn tượng và quyết định trao học bổng cho cô ấy?
Bon: Tại vì đó là một bài văn kì quặc, nhưng gây ấn tượng được cho ông ấy.
Tôi: Con có thấy Jerusha dũng cảm và thú vị không?
Nếu chị ấy chỉ viết một bài văn thông thường theo ý của người khác để chiều lòng mọi người, thì liệu chị ấy có được cơ hội để nhà bảo trợ phá lệ và trao cơ hội không?
Bon: Con nghĩ là không.
Tôi: Vậy bài học đầu tiên mình học được ở đây đó là gì?
Bon: Tự tin theo cách của mình
Tôi: Đúng rồi. Nếu Jerusha không dũng cảm và tự tin thể hiện nét thú vị riêng của bản thân trong bài luận thì cô ấy sẽ chẳng bao giờ có may mắn để nhận được học bổng đi học đại học, và thoát khỏi Trại Tế Bần, sẽ chẳng thể thay đổi cuộc đời mình.
Mẹ cũng đã từng trải qua câu chuyện tương tự như Jerusha nên mẹ hiểu rất rõ điều này.
Hồi mẹ học cấp 3, buổi hôm đó lần đầu tiên đến nhận lớp mới. Thầy giáo chủ nhiệm là thầy Nghĩa đã hỏi có bạn nào trước kia từng làm lớp trưởng không? Bình thường mẹ rất ngại thể hiện, bởi vì mẹ học ở trường làng nên cũng có chút tự ti với các bạn ở thành phố. Nhưng hôm đó mẹ lại mạnh dạn giơ tay, và đã được thầy giáo nhớ đến. Dù sau này mẹ không làm lớp trưởng, chỉ làm lớp phó phụ trách thủ quỹ, nhưng thông qua nhiều sự kiện thầy giáo đã biết đến mẹ nhiều hơn. Và khi lớp có suất học bổng Lá Xanh, thầy đã biết điều kiện kinh tế gia đình mẹ không khá giả, mẹ lại chăm học nên thầy đã đề xuất nhà trường trao cho mẹ học bổng Lá Xanh.
Và nhờ có học bổng Lá Xanh mẹ đã biết đến chương trình du học Đông Du, được thầy Nguyễn Đức Hoè lựa chọn bằng tấm vé vớt lúc phỏng vấn ở kì thi xét tuyển, cũng chính nhờ cách mẹ luôn vượt qua sự ngại ngùng để thể hiện bản thân mình. Mẹ nghĩ chính mẹ đã tự tạo ra những cơ hội và may mắn cho mình thông qua việc tự tin thể hiện con người vốn có của mình, mà không sợ bị người khác đánh giá, giống như nhân vật Jerusha vậy.
Vì thế, mẹ thấu hiểu sâu sắc câu nói may mắn hay không là do mình quyết định.
Bon sẽ là người quyết định may mắn của mình, tự tạo ra cơ hội cho cuộc đời mình bằng cách tự tin sống với cá tính và không ngần ngại thể hiện cá tính đó nhé.
2. Hãy trao cho ai đó một cơ hội
Trở lại với câu chuyện trên. Tôi chia sẻ tiếp với Bon rằng nếu như Ông Bố Chân Dài không phải là một người hào phóng và nhân từ thì dù Jerusha có thể hiện tốt bản thân mình chưa chắc cô đã được nhận cơ hội. Nếu như thầy giáo lớp 10 của mẹ không phải là một người công bằng và nhân ái thì chắc gì thầy đã đề xuất mẹ với nhà trường để trao học bổng Lá Xanh. Mẹ luôn biết ơn thầy, vì thầy đã cho mẹ cơ hội thay đổi cuộc đời, đồng thời thầy còn là tấm gương để mẹ học theo, trở thành người trao cơ hội cho những người khác khi họ cần. Sau này nếu Bon có thể trở thành người giúp được người khác, cho họ cơ hội, thì điều đó quả là tuyệt vời đấy.
Là người đã được trao cơ hội để thay đổi cuộc đời rất nhiều lần trong đời tôi luôn biết ơn những người đã trao cho tôi cơ hội, và tôi cũng luôn hiểu rằng nếu mình trao cho ai đó một cơ hội, có thể sẽ giúp họ thay đổi cuộc đời theo cách tích cực hơn, giống như mình. Đôi khi, điều duy nhất ai đó cần chỉ là được trao cơ hội. Nếu chúng ta có suy nghĩ như thế, chúng ta sẽ giúp ích được cho rất nhiều người xung quanh, và giúp cho xã hội này trở nên tốt đẹp hơn.
Trên bàn làm việc của mình, tôi dán hai câu nói của tỷ phú Hồng Kông Lý Gia Thành:
“Cầu vinh trăm việc không bằng tránh một việc hổ thẹn
Mời ngàn người cùng vui, không bằng tha thứ cho một người”
Câu nói ấy cũng bao hàm cả ý nghĩa của việc trao cho ai đó cơ hội. Tôi đọc được nó vào trước buổi tôi lọc tình nguyện viên của team Kỷ Luật Mềm. Tôi đã định loại bỏ một hai thành viên mà tôi vẫn còn chưa thấy họ đủ điều kiện để đồng hành cùng team. Tuy nhiên chính vì ý nghĩa của việc hãy thử tha thứ và trao cho ai đó một cơ hội tôi đã quyết định sẽ để các bạn ấy đi tiếp. Và quả thực sau đó các bạn ấy đã có sự tiến bộ mạnh mẽ. Trải nghiệm ấy càng khiến tôi tin rằng khi mình trở thành một người có thể trao cho người khác cơ hội để thay đổi cuộc đời họ, thì đó là điều đẹp đẽ và ý nghĩa nhất trong cuộc đời này.
3. Trao cho con chúng ta những cơ hội
- Cô bạn của tôi hồi cấp 3 đã ấp ủ ước mơ đi du học Mỹ. Tuy nhiên thời điểm đầu những năm 2000 thì đi du học không dễ dàng như bây giờ, việc xin được học bổng lại càng khan hiếm. Khi cô ấy học xong đại học, sau khi nói chuyện với bố thì bố cô ấy đã quyết định đầu tư cho cô ấy du học tự túc. Tôi nghĩ rằng khi đứa con có sự khát khao, thì cha mẹ hãy tạo điều kiện trong khả năng của mình để ủng hộ con. Đó cũng là cách cha mẹ trao cho con cơ hội để viết nên ước mơ của cuộc đời. Đó là cách cha mẹ tin tưởng vào khả năng của con, để từ đó giúp con tin tưởng vào chính bản thân mình.
- Trong xã hội Việt Nam vẫn còn tồn tại quan niệm trọng nam khinh nữ. Với con trai cha mẹ sẵn sàng đầu tư tiền bạc, công sức để mong con thành đạt, nhưng với con gái nhiều cha mẹ vẫn còn quan niệm “học vừa thôi”, “Con gái không cần học cao”, “Con gái sau này cũng là con người ta, nó không phụng dưỡng gì mình sau này” nên đã tước đi nhiều cơ hội để con phấn đấu. Trong thời đại ngày nay, số cha mẹ như thế không còn nhiều nhưng cũng không hề hiếm. Cha mẹ hãy đối xử công bằng, đó cũng là một cách trao cơ hội cho con gái rồi.
- Việc trao cơ hội cho con không chỉ là những chuyện to tát, mà đôi khi đến từ những chuyện ứng xử thường ngày trong cuộc sống. Tôi quan niệm rằng khi cha mẹ tôn trọng suy nghĩ của con, tôn trọng quyết định và lựa chọn của con cũng là một cách để trao cho con cơ hội được là chính con người mình, tự tin thể hiện cá tính riêng. Đừng bắt con phải sống theo ý mình, đừng áp đặt giá trị quan của mình lên con, chính là chúng ta cho con cơ hội sống cuộc đời của mình, thay vì phải sống cuộc đời của cha mẹ.
- Khi con làm lỗi sai, cho con cơ hội để sửa sai.
Tôi kể câu chuyện của mình như này. Tối hôm đó tôi đi công tác về muộn và nghe bố Bon phàn nàn tội của Bon. Chiều hôm đó đi học về Bon đã mải mê xem chương trình trên Youtube mà quên cả thời gian phải đi tắm, làm bài tập như đã quy định. Bố về đến nhà vẫn thấy Bon chưa tắm, bài chưa làm nên bố giận lắm. Tôi đợi Bon học bài xong liên nói Bon ra bàn ngồi bố mẹ nói chuyện.
Tôi bình tĩnh hỏi Bon về những việc con cần phải làm khi đi học về là gì? Bố mẹ không đồng ý để con tự xem kênh Youtube một mình, nhưng con vẫn xem. Con chưa đủ tuổi để tự kiểm soát được những nội dung trên đó, nên bố mẹ mới yêu cầu con xem khi có bố mẹ ở nhà. Con đã vi phạm quy định của gia đình, lại quên cả thời gian phải đi tắm và làm bài tập. Con nghĩ xem mình đã tự giác chưa?
Thay vì phạt con vì con đã mắc lỗi, tôi nói vậy bây giờ con hãy kể lại cho bố mẹ nghe nội dung video con đã xem hôm nay là gì?
Bon kể video hôm nay con xem là tóm tắt về Thế Chiến Thứ Hai. Sau đó anh chàng kể rất rành mạch, rõ ràng và chi tiết về Thế Chiến Thứ Hai. Bằng cách kể lại cho bố mẹ nghe điều con đã xem vừa giúp con ôn lại kiến thức, vừa giúp khả năng diễn đạt trôi chảy, lại vừa không cần đến la mắng.
Sau đó tôi ghi nhận rằng Bon đã nhớ được rất tốt nội dung đã xem. Bố mẹ không phạt con mà muốn cho con cơ hội để con tự sửa chữa lỗi sai của mình và hi vọng con sẽ biết tự giác, giữ đúng quy tắc hơn.
Hi vọng câu chuyện hôm nay sẽ truyền cảm hứng đến với các bạn. Đừng quên mua đọc bộ sách Kỷ Luật Mềm của mình để đọc những câu chuyện thú vị trong sách nhé.