Mình chia sẻ lại với bố mẹ một chủ đề rất hay và cũng rất hữu ích mà TS. Nguyễn Chí Hiếu đã từng chia sẻ với cha mẹ của CLB Màu Xanh năm 2022.
Những chia sẻ chân thành và sâu sắc, rất đỗi nhẹ nhàng nhưng lại vô cùng thấm thía đã chạm đến trái tim tất cả mọi người.
Đối với mình việc bố mẹ dành tình yêu thương bằng thời gian đồng hành và trải nghiệm, bằng sự tôn trọng và tin tưởng, bằng sự ấm áp luôn là điều mình kiên định theo đuổi.
Những từ khoá mà thầy Hiếu muốn gửi gắm đến bố mẹ qua bài nói chuyện chính là
1. Sự kết nối từ nội tâm cùng với con cái
Chúng ta đứng giữa thời đại của rất nhiều giá trị bị thay đổi, và bản thân cha mẹ nào cũng ít nhiều bị cuốn theo những cám dỗ, những áp lực vô hình từ căn bệnh thành tích, lo sợ cho tương lai của con, xâm lăng của công cuộc quảng cáo trong nền giáo dục đang bị biến thành dịch vụ kinh doanh béo bở.
Vậy thì điều con cái cần nhất ở bố mẹ là gì? Là thời gian chúng ta dành cho con để kết nối với con. Kết nối ở đây là chơi cùng con, là kể chuyện cho con nghe những câu chuyện của bản thân, công việc của mình, tuổi thơ của mình, để gieo cho con những ước mơ và niềm tin mình muốn trao gửi cho con. Hãy lắng nghe và cảm thông trước những khó khăn con đang gặp phải. Hãy để con có thời gian được vui chơi, kí ức hạnh phúc cùng bố mẹ, và những trải nghiệm mà con có được.
2. 4 tiêu chuẩn bố mẹ cần đặt ra khi quyết định một điều gì
Trước khi làm điều gì với con bố mẹ hãy thử đặt ra 4 câu hỏi
– Điều gì tốt nhất cho não bộ của con? (Não bộ của con cần ngủ đủ giấc, cần những trải nghiệm thực ngoài màn hình công nghệ).
– Đâu là yếu tố để thành công? (Thành công của mỗi đứa trẻ là khác nhau)
– Đâu là yếu tố để hạnh phúc? (Mối quan hệ xung quanh với bạn bè, người thân, có thời gian vui chơi cùng bố mẹ)
– Con chúng ta thực sự thích gì? (Đừng nhét những kì vọng của bố mẹ vào mục tiêu đặt ra cho trẻ)
3. Điều quan trọng bố mẹ cần tạo cho con
Học cách kiểm soát những cám dỗ: Cấp 1 thì là bánh kẹo, là game. Cấp 2 là thức khuya để chát chít.
Cách để giúp con có khả năng tự kiểm soát chính là đề ra những quy tắc, tự do trong khuôn khổ. Khi trẻ vượt quá giới hạn hãy nghiêm khắc cho trẻ nhận hậu quả của việc mình làm. Vì khi trẻ con không nhận thức được vấn đề nếu chúng không nhận được hậu quả nào.
Đề ra những giới hạn để cho trẻ được phát huy quyền tự chủ, tự ra quyết định: Nếu liên quan đến đạo đức thì không có thoả hiệp, chỉ có quy tắc gia đình. Những thứ nho nhỏ mà con có thể tự quyết thì để con quyết. Những thứ có tác động lớn như việc chọn trường, chọn nghề…nên trao đổi để cân nhắc được mất..
Xây dựng nếp nhà: Mỗi gia đình một nếp nhà riêng, nhưng tựu chung nó là quy tắc, phép tắc trong gia đình, giúp trẻ hình thành được nền nếp sinh hoạt có quy tắc, đúng giờ giấc. Bố mẹ cần dành thời gian, thậm chí phải hi sinh công việc cá nhân để cho trẻ một nền nếp sinh hoạt đúng giờ giấc sẽ giúp trẻ học được cách tuân thủ thời gian, sắp xếp thời gian hợp lí để làm được nhiều việc.
4. Giai đoạn tiểu học: Bố mẹ nên chú trọng điều gì
Thời gian: Cân bằng thời gian để trẻ có thời gian chú tâm, ngủ, chơi tự do, vận động, xả và mơ
EQ: xây dựng mối quan hệ xung quanh (chơi với bạn bè), năng lực quản lí cảm xúc
Thói quen: Xây dựng thói quen học tập tích cực và tự chủ, tự kiểm soát bản thân, hạn chế việc luyện thi và học thêm
Trải nghiệm thật: Hạn chế sử dụng công nghệ, kết nối với thiên nhiên và người thật
5. Giai đoạn cấp 2
Thời gian: Cân bằng thời gian để trẻ có thời gian chú tâm, ngủ, vận động, phản tư
EQ: xây dựng mối quan hệ xung quanh, năng lực quản lí cảm xúc, giữ gìn văn hoá truyền thống của gia đình, định hướng suy nghĩ tích cực
Thói quen: Xây dựng thói quen sáng tạo, không lạm dụng việc luyện thi và học thêm
Giảm nghiện: Đặt ra những giới hạn về sử dụng công nghệ, bạn bè, đồ ăn nhanh, thời trang …
6. Cha mẹ tuyệt vời là cha mẹ như thế nào?
– Cha mẹ mẹ ấm áp: lắng nghe, hỗ trợ, khích lệ
– Cha mẹ tôn trọng: tôn trọng quyền quyết định, tin tưởng, cho con quyền có chính kiến
– Cha mẹ yêu cầu cao: chịu trách nhiệm với bản thân, tuân theo quy tắc gia đình, khi làm sai có hình phạt phù hợp để giúp con sửa sai, đặt ra mục tiêu và sẵn sàng chiến đấu đến cùng.
Điều mình luôn ghi nhớ trong lòng là dành thời gian để kết nối và trò chuyện với con. Những hôm gần đây buổi tối khi đi ngủ Bon thường rất thích mẹ kể chuyện cho nghe. Đó là những câu chuyện về những tấm gương vượt khó, chuyện về các danh nhân, chuyện cảm động mà mình đã đọc ở sách. Cũng có khi là chuyện mình tưởng tượng để kể…. Phương pháp kể chuyện này là một phép màu đó bố mẹ ạ. Trẻ con sẽ thấm thía các bài học qua những câu chuyện, còn hơn cả những lời giảng dạy.
Thế nên mình cố gắng học và nhớ các tích truyện hay để kể. Chuyện mà mình thích nhất là hay kể lại chuyện “Tottochan bên cửa sổ”, hoặc cóp nhặt từ cuốn sổ cũ ghi từ hồi 2012 đến 2015. Giờ là lúc phát huy tác dụng.
