
1. Rất nhiều bà mẹ trẻ trăn trở chuyện con chậm nói
Chị ơi con em 17 tháng chưa biết nói em lo quá.
Chị ơi 2 tuổi rồi chưa nói có phải bị chậm nói không.
Mình không phải chuyên gia ngôn ngữ để có thể đưa cho các bố mẹ lời khẳng định có hay không được. Chỉ có điều nguyên nhân con chậm nói mà bố mẹ đang cảm nhận có thể đến từ rất nhiều cảm xúc chủ quan
– Thấy con nhà hàng xóm tầm tuổi con mình đã biết bi bô mà con mình chưa có dấu hiệu gì
– Thấy mọi người bảo là 2 tuổi là phải nói được rồi
– Einstein đến 3 tuổi mới biết nói, con mình chậm nói là dấu hiệu của thiên tài (những trường hợp này hơi đáng lo).
Mình chỉ có thể nói rằng mỗi đứa trẻ có mốc phát triển riêng. Nhưng bố mẹ cần nhìn lại quá trình mình nuôi dưỡng ngôn ngữ cho con ở giai đoạn 0-2 tuổi đã đúng chưa. Nếu chưa đúng thì có thể là một nguyên nhân khiến con chậm nói.
Vì thế mình rất muốn giới thiệu đến các bố mẹ cuốn sách Cùng con học nói này để bố mẹ tham khảo.
2. Cuốn sách quan trọng nhất với mình về ngôn ngữ
Nếu ai đó hỏi mình cuốn sách quan trọng nhất với mình khi Bon mới sinh ra là cuốn gì thì mình xin trả lời đó là Cuốn “Cùng con học nói” tác giả Sally Ward do Quảng Văn phát hành. Đây là cuốn sách gối đầu giường của mình trong giai đoạn Bon từ 0-3 tuổi. Bản tiếng Nhật mình đọc tên là 0ー4歳の話りかけ育児.
Điểm hay của cuốn sách này là sách chia theo lộ trình 3 tháng một nên bố mẹ không cần phải đọc ngấu nghiến ngay một lúc mà có thể từ từ thẩm thấu.
Khi đọc cuốn sách này mình học được rất nhiều kiến thức về tâm sinh lý và sự hình thành, phát triển ngôn ngữ của con ở giai đoạn 0-2 tuổi.
Mình nghĩ cuốn sách này rất cần cho những bố mẹ lần đầu có con như mình. Vì sao trẻ em ngày nay thời kì bắt đầu nói của chúng muộn hơn so với ngày xưa như một xu thế của thời đại?
Là bởi vì ngày nay môi trường xung quanh trẻ thơ có quá nhiều tạp âm, tạp âm từ tiếng ồn của giao thông, từ tiếng ồn của tivi, điện thoại…và nó là một phần cản trở quá trình tiếp thu ngôn ngữ cho trẻ.
Hơn nữa, cuộc sống hiện đại khiến cho bố mẹ không có nhiều thời gian bên con để trò chuyện.
Môi trường ở thành thị với ít cơ hội được giao tiếp với mọi người khiến trẻ mất đi môi trường tương tác với nhiều người để học nói.
….Rất nhiều lí do đã khiến quá trình hình thành ngôn ngữ và giao tiếp của trẻ bị cản trở. Và cuốn Học nói cùng con là một cuốn sách rất ddáng để bố mẹ tham khảo, tìm ra cách giao tiếp và trò chuyện tốt nhất với con.
3. Mình học được những gì từ cuốn sách
Khi đọc cuốn sách này điều mình học được chính là những bí quyết nằm lòng khi nói chuyện với con từ lúc lọt lòng, và mình có chia sẻ một vài điều mình áp dụng trong cuốn “Kỉ luật mềm của trái tim” rồi, bố mẹ có thể đọc thêm:
– Mỗi ngày dành 30p nói chuyện với con trong môi trường yên tĩnh không có tiếng ồn. Mình duy trì đến khi Bon 2 tuổi hơn cái thói quen này, và mình thấy khả năng lắng nghe của con cũng rất tốt. Hàng sáng hai mẹ con thức dậy là trò chuyện.
– Nói với con thật chậm rãi khi con mới sinh đến 2 tuổi. Nói câu ngắn. Nói ngôn ngữ chuẩn chứ không uốn éo nói ngôn ngữ trẻ con, nói ngọng hay giọng dễ thương. Vì 0-1 tuổi là giai đoạn con tiếp nhận ngôn ngữ lưu vào não bộ nên nghe người lớn phát âm sai nghĩa là con nhập dữ liệu sai vào não bộ rồi.
– Khi con đưa mắt chú ý nhìn đi đâu mình sẽ nói thay cho con diễn tả lại điều con đang nhìn
– Khi làm gì mình cũng nói với con: thay bỉm, thay quần áo, phơi đồ, nấu ăn, lúc nào con cũng nghe thấy mẹ nói dù mẹ đi lại làm việc nhà …
– Không hỏi con để ép con phải trả lời kiểu tra bài khi con bắt đầu tập nói. Mình không ngồi đọc sách và bắt con nói hoặc hỏi con đây là con gì, cái gì. Mình cũng không cầm đồ lên giơ cho con và bắt con tập nói theo….
Đây là điều mà mình không bao giờ làm với con cho đến cả bây giờ khi Bon đã 5 tuổi. Con có hứng thú với cái gì mình sẽ nói thay cho con. Đọc xong truyện không bao giờ hỏi lại kiểu tra bài.
Mình không bao giờ biết con nhớ được đến đâu, hiểu được nội dung đến đâu cả, nhưng mình quan sát cách thể hiện hàng ngày của con và thấy là con hiểu hết mọi thứ mà mình nói. Cách nuôi dạy này rất cần sự kiên nhẫn và chậm rãi của bố mẹ. Còn nếu bố mẹ cứ sốt xình xịch sao mãi mà con mình không nói, không thể hiện ra thì cách làm này thực là ức chế đó.
Mãi gần 2 tuổi Bon mới nói, nhưng sau 2 tháng nói từ đơn câu ngắn thì nói luôn câu dài. Trước đó hầu như con không nói. Nhưng con chỉ cái gì, chú ý đến cái gì mình đều nói cho con nghe.
Mình nghĩ rằng có thể với cách này con được tôn trọng tuyệt đối, được thoải mái thể hiện bản thân mà không bao giờ phải chịu áp lực. Chính cách nuôi dạy này có thể đã ảnh hưởng đến Bon ở cá tính con suy nghĩ rất độc lập và bố mẹ hay bất cứ ai không bao giờ áp đặt hay thuyết phục được con. Khi làm bất cứ cái gì con đều đưa ra được lí do để lí giải cho việc mình làm.