Trích đoạn sách “KỶ LUẬT MỀM CỦA TRÁI TIM
1. Vì sao có những phụ nữ học hành thành đạt vẫn ở nhà chăm con
Rất nhiều chị em ở Việt Nam khi nói chuyện đã thắc mắc với mình rằng vì sao nhiều phu nữ Nhật họ sẵn sàng chịu ở nhà để làm công việc nội trợ, chăm sóc con cái. Thậm chí có những người học hành rất giỏi giang, tốt nghiệp các trường đại học danh tiếng, bằng cấp cao, làm công việc mơ ước của nhiều người vẫn lui về hậu phương chăm lo cho gia đình. Như thế thì thật đáng tiếc, thật phí hoài công sức học hành bấy nhiêu năm.
Nhiều người cũng từng hỏi mình, sao học xong tiến sĩ môi trường lại đi làm nghề khác chẳng liên quan.
Để trả lời câu hỏi trên thì có rất nhiều nguyên nhân khác nhau bắt nguồn từ điều kiện xã hội và văn hóa của hai nước. Nhiều người quan niệm rằng vì phụ nữ Nhật không bị áp lực về kinh tế, mọi thứ đã có chồng lo hết nên có thể toàn tâm ở nhà chăm con. Đó chỉ là một bộ phận phụ nữ Nhật thôi.
Điều quan trọng nhất chính là xã hội Nhật họ ý thức được rằng công việc nuôi dạy con cái là công việc cao cả, có ý nghĩa hơn mọi công việc trên đời này. Công việc làm mẹ cũng có thể gọi là một nghề, “Nghề làm mẹ”. Còn ở Việt Nam chúng ta vẫn chỉ coi việc nuôi dạy con là bản năng của người mẹ, là một việc phụ mà người phụ nữ nào cũng đều biết làm và phải làm, chứ chưa coi nó là một “nghề chính”.
Nếu bạn thực sự ý thức rằng làm mẹ cũng là một nghề, cũng vô cùng ý nghĩa và cao cả, khi ấy mình tin rằng bạn sẽ không phải lăn tăn khi lựa chọn việc toàn tâm chăm sóc con cái.
Điều quan trọng thứ hai là nó xuất phát từ việc chính người phụ nữ Nhật đã học được cách làm chủ cuộc đời mình, biết chủ động tạo cho mình một cuộc đời đa dạng hơn, và phong phú hơn.
Họ lựa chọn vì họ ý thức một cách rõ ràng việc đó, coi lựa chọn ấy là giá trị sống quan trọng nhất của mình, chứ không phải bị trói buộc bởi những quy chuẩn mà người khác áp lên cho mình hay áp lực từ dư luận và từ mọi người xung quanh. Như mình đã nói ở bài trước, họ lựa chọn ở nhà vì với họ giai đoạn con còn nhỏ là giai đoạn quan trọng nhất với cuộc đời, và việc bỏ địa vị để ở bên con không có gì là điều đáng tiếc cả. Họ chỉ nghỉ một giai đoạn, khi con cái còn nhỏ và cần họ nhất, còn sau đó họ sẽ vẫn có những lựa chọn khác cho công việc của mình sau này.
Như chị bạn mình ở Nhật cũng ở nhà chuyên tâm chăm con cả chục năm để chăm 3 đứa con nhỏ và thi thoảng làm bán thời gian. Bà bảo lãnh của mình, thế hệ của những người phụ nữ Nhật trong thời kỳ kinh tế phát triển thần kỹ những năm 60-70 thế kỉ trước, chỉ chuyên tâm chăm lo cho gia đình để người chồng chuyên tâm với công ty. Bà đã dành 10 năm ấp ủ giấc mơ tự mở một tiệm zakka (tiệm bán những sản phẩm handmade của chính mình như thuê thùa, thủ công) nhỏ, sau khi các con đã đi học tiểu học.
Phụ nữ Nhật hiện đại ngày nay, số lượng này đang ngày càng gia tăng ở các đô thị, vừa muốn nuôi dạy con vừa muốn thăng tiến ngoài xã hội. Đã qua lâu rồi cái thời mà phụ nữ phải ở nhà chăm con như thế hệ các bà mẹ thập niên 1950-60s. Ngày nay họ đòi hỏi người chồng phải hợp tác cùng họ trong chuyện nuôi dạy con và chăm sóc gia đình như là điều kiện hiển nhiên khi lấy chồng.
2. Phụ nữ nên chọn gia đình hay sự nghiệp
Nếu bạn đã đọc và hiểu những điều mình ghi ở trên rồi thì bạn sẽ thấy câu hỏi “Mình sẽ chọn giữa gì, giữa gia đình hay sự nghiệp. Mình có nên hi sinh sự nghiệp để dành thời gian chăm sóc cho con cái” không còn cần thiết nữa. Mình quan niệm rằng sứ mệnh của chúng ta ở trên đời này không phải là trở thành bà mẹ toàn thời gian của con mãi mãi, cũng không phải là người mẹ sẵn sàng bỏ con để chạy theo công việc. Mà chính là học cách cân bằng, chọn những thứ mình cảm thấy quan trọng nhất trong cuộc sống ứng với mỗi giai đoạn của cuộc đời.
Mình biết trong số rất nhiều những bạn bè của mình, những người muốn được cống hiến ngoài xã hội, được phát huy năng lực và sở trường của mình, được theo đuổi những đam mê, nhưng trong lòng luôn canh cánh một nỗi niềm “mình có đang lơ là việc chăm sóc con cái hay không”. Con cái, gia đình hay sự nghiệp, mình nghĩ rằng dù chúng ta chọn nghiêng về cái gì hơn cũng không quan trọng bằng việc bản thân chúng ta có thực sự hạnh phúc với lựa chọn đó của mình hay không. Chỉ cần đi theo sự mách bảo của con tim bạn sẽ biết mình cần phải làm gì. Và con cái sẽ không bao giờ cảm thấy hạnh phúc nếu nó biết hạnh phúc mà chúng có được đánh đổi bằng sự hi sinh của ba mẹ. Nếu ta nghĩ rằng ta phải hi sinh vì một ai đó, cho dù chính là con cái mình, ta cũng sẽ đòi hỏi ở họ một sự đền ơn. Phải chăng chính vì đạo lí của Nho giáo ấy đã khiến mọi ba mẹ Việt Nam khi sinh con ra và nuôi con đều mong chúng là những “của để dành”. Để rồi khi đứa con làm những điều sai trái ba mẹ sẽ phẫn uất mà thốt lên “Tao đã mất công nuôi dưỡng mày mà mày lại bất hiếu với tao như thế à”.
Với mình việc từ bỏ đam mê công việc khác mà lựa chọn công việc ở nhà làm mẹ (điều mà bạn không đam mê lắm), chẳng khác nào chúng ta đánh mất chính mình.
Sống bấu víu dựa trên niềm tin vào người khác thường là cuộc sống không bền. Đối với mình, chồng và con không phải là tất cả lẽ sống của mình. Chính việc bản thân được sống với đúng đam mê mới là lẽ sống mình theo đuổi. Đó là lí do mình cũng bỏ sang một bên những lễ giáo truyền thống của đạo Nho với công, dung, ngôn, hạnh vì nó đã vô hình khiến mỗi người phụ nữ khi sinh ra đã mang sẵn một sự ràng buộc vô hình về mặt tư tưởng rằng bản thân phải cố gắng chu toàn mọi thứ, chăm sóc con cái khéo léo, chu toàn việc gia đình nhưng vẫn cần lăn lộn kiếm sống ngoài xã hội.
Mình chọn cách sống để được là chính mình, học cách để làm sao cân bằng trong cuộc sống, bản thân cảm thấy hạnh phúc nhất. Mình viết cuốn sách này cũng không phải để dành cho những ai muốn trở thành bà mẹ nuôi dạy con thành công, mình viết để truyền cảm hứng cho những ai muốn học cách cân bằng cuộc sống khi làm mẹ giống như mình vậy.”
